Cơ tròn bé (Teres minor muscle) thuộc nhóm cơ chóp xoay. Các cơ có nguyên ủy từ xương bả vai và nối đến đầu xương cánh tay và tạo thành khối chóp quanh khớp ổ chảo cánh tay

Nguyên ủy

 

  • 2/3 trên mặt sau bờ ngoài xương vai.

Bám tận

  • Diện trong củ lớn xương cánh tay.

Dây thần kinh chi phối

  • Được điều khiển bởi Thần kinh nách.

Cử động

  • Cơ tròn bé thuộc nhóm cơ chóp xoay - cơ khởi động, điều hợp các cơ lớn và đóng vai trò quan trọng trong các chuyển động xoay ngoài và xoay trong khớp vai.
  • Xoay ngoài cánh tay (external/lateral rotation of the humerus).

  • Giữ ổn định khớp vai – cùng với các cơ khác của chóp xoay

.

Ở phần đầu của nhóm cơ chóp xoay là túi hoạt dịch bao phủ và bảo vệ cơ cũng như gân cơ. Đồng thời nó cũng giúp hạn chế sự tiếp xúc của 2 đầu xương với nhau

CÁC BỆNH LÝ  LIÊN QUAN CƠ TRÒN BÉ THƯỜNG GẶP

Cơ tròn bé là một phần của nhóm chóp xoay (rotator cuff) – nhóm cơ dễ bị tổn thương, đặc biệt ở người hay vận động vai lặp đi lặp lại (vận động viên, người lao động tay chân, người lớn tuổi). 

1. Viêm gân cơ tròn bé (Teres minor tendinitis)

Nguyên nhân:

  • Quá tải do hoạt động lặp đi lặp lại (bơi lội, tennis, nâng tạ,...)

  • Tư thế xấu kéo dài

  • Thoái hóa theo tuổi

Triệu chứng:

  • Đau ở mặt sau vai, tăng khi xoay ngoài cánh tay

  • Cảm giác yếu khi nâng tay hay xoay vai

  • Đau khi nằm nghiêng vai bệnh

2. Rách gân cơ tròn bé (Teres minor tendon tear)

Thường hiếm khi rách một mình – thường xảy ra cùng với rách cơ dưới gai (infraspinatus) hoặc chóp xoay nói chung.
Nguyên nhân:

  • Chấn thương trực tiếp vùng vai

  • Thoái hóa gân do tuổi tác

Triệu chứng:

  • Đau sau vai, yếu khi xoay ngoài cánh tay

  • Hạn chế vận động vai

  • Có thể có tiếng "rắc" khi cử động

3. Hội chứng chèn ép dưới mỏm cùng vai (Subacromial impingement syndrome)
Dù cơ tròn bé ít bị chèn ép trực tiếp, nhưng nếu chóp xoay bị viêm hay phù nề thì có thể ảnh hưởng đến cả nhóm, gây đau lan ra cơ tròn bé.

4. Yếu hoặc teo cơ tròn bé (do tổn thương thần kinh nách)

Nguyên nhân:

  • Chấn thương vai, gãy cổ xương cánh tay

  • Trật khớp vai

  • Phẫu thuật vùng vai ảnh hưởng đến thần kinh nách

Triệu chứng:

  • Yếu xoay ngoài vai

  • Teo cơ ở vùng sau vai (có thể thấy rõ ở người gầy)