Cơ gối đầu (Splenius capitis muscles) là một cơ sâu ở phía sau gáy, thuộc lớp ngoài trong số những cơ sâu ở sau thân. Cơ tạo thành hình tam giác phía sau cổ.

Nguyên ủy

  • Bắt nguồn từ nửa dưới của dây chằng gáy (nuchal ligament) và gai đốt sống từ C7 – T3.

Bám tận

  • Các sợi cơ chạy lên phía trên qua hai bên để bám vào mỏm chủm và  mặt ngoài xương chẩm

Dây thần kinh chi phối

  • Được điều khiển bởi nhánh bên của đám sau thần kinh đốt sống C2 – C3.

Cử động

  • Khi co cơ 2 bên: duỗi cột sống cổ.
  • Khi co cơ một bên: cơ hoạt động hiệp lực với cơ ức đòn chũm (sternocleidomastoid muscle), giúp nghiêng và xoay bên đầu cùng bên. Vì thế, cơ thường được dùng trong hoạt động lắc đầu

.

 

CÁC BỆNH LÝ  LIÊN QUAN CƠ GỐI ĐẦU THƯỜNG GẶP

Hội chứng cơ gối đầu (Splenius Capitis Muscle Syndrome)

  • Thường có các cơn đau tham chiếu tương tự với viêm gân thái dương và đau nửa đầu. Đau dữ đội bắt nguồn từ mép bên của đường cong chẩm trên và phía trong xương chũm. Các vùng đau tham chiếu được mô tả: đau âm ỉ và nhức sau đầu, đau hai bên thái dương, đau phía trên mắt, đau xương gò má dưới mắt, đau mắt và nhạy cảm với ánh sáng, đau lan đến cổ vai cánh tay, buồn nôn khi đau dữ dội 

Hội chứng đau vai sườn (scapulocostal syndrome):

  • Xảy ra khi cơ hai bên được sử dụng không đều nhau ở cơ răng sau cũng như các cơ khác ở lưng (ví dụ như đặt điện thoại giữa tai và vai). Đặc trưng là những cơn đau và dị cảm dọc theo bờ trong của xương vai lan đến cổ, ngực và các chi trên. Đặc biệt là cơn đau ở ngón tay út khi bị sờ vào. Cơn đau có thể trở nên trầm trọng khi nâng vật nặng khi dang rộng bàn tay hoặc những hoạt động khác khiến xương vai đè lên cơ răng sau trên.
  • Về mặt lâm sàng, hội chứng dễ bị nhầm lẫn thành tổn thương thần kinh đốt sống cổ, thường có biểu hiện tê, yếu cơ và giảm khả năng thụ cảm.